बिज्ञान प्रबिधि

काठमाडौं फेसबुक लगायतका विदेशी सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्महरूले नेपालमा दर्ता हुनका लागि सरकारले गरेको आह्वानलाई बेवास्ता गरेका छन् ।फेसबुकको मातृ कम्पनी मेटा र ट्विटरलाई सञ्चार मन्त्रालयले दुईपटक पत्र पठाइसके पनि जवाफ नआएको अधिकारीहरूले बताए । शुक्रवार रुपन्देहीमा आयोजित एक कार्यक्रममा बोल्दै सञ्चारमन्त्री तथा सरकारका प्रवक्ता पृथ्वी सुब्बा गुरुङले तत्काल दर्ता हुन नआएमा नेपालमा फेसबुक बन्द गरिदिने चेतावनी दिएका थिए । उनले भनेका छन्, ‘संविधान उनीहरुले मान्नु पर्छ कि पर्दैन ? नेपालको सरकारसँग उनीहरुको सम्वन्ध हुनु पर्छ कि पर्दैन ? आजसम्म दर्ता नगरिकन बसेको छ । हामीले आह्वान गरेका छौं । यो आह्वानभित्र आएन भने हामीले उनीहरुलाई बन्द गर्नुपर्छ ।’ सञ्चार मन्त्रालयले पछिल्लो पटक चैत ७ गते सूचना निकालेर ३० दिनभित्र दर्ता हुन भनिएको थियो । त्यसैले सरकारले दिएको म्याद नै वैशाख ७ सम्म ह...

चीनले स्वदेशी प्रविधिमा विकसित हाइड्रोजन इन्धनबाट चल्ने ड्रोनले ३० घण्टा निरन्तर उडान भरेर नयाँ विश्व कीर्तिमान कायम गरेको छ। चीनको हवाइ उद्योग निगम (एभीआईसी) का अनुसार, यो ड्रोन चेङ्दु एअरक्राफ्ट उद्योग समूह र छिङह्वा विश्वविद्यालयको संयुक्त प्रयासमा निर्माण गरिएको हो। लगभग ५० किलोग्राम वजनको यो ड्रोनले हाइड्रोजनको उच्च ऊर्जा दक्षता उपयोग गरी प्राविधिक उत्कृष्टता हासिल गरेको छ। कीर्तिमानी उडान सिचुवान प्रान्तको दुज्याङयानमा सम्पन्न भएको थियो, जहाँ ड्रोनलाई गतिमा रहेको चालकविहीन सवारीको छतबाट सफलतापूर्वक उडाइयो। उडानका क्रममा ड्रोनले टाढाबाट स्थिर निगरानी र सञ्चालनको क्षमता प्रदर्शन गर्‍यो, जसले हाइड्रोजन ड्रोनको व्यावसायिक र रणनीतिक सम्भावनालाई उजागर गरेको छ। ...

बुटवल नारायणगढ–बुटवल सडक विस्तार योजनाअन्तरगत पूर्वी खण्डमा २९ वटा पुल निर्माण भएको छ। योजनाको पूर्वी खण्ड नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) नवलपुरमा पर्ने २९ वटा पुल निर्माणको काम सकिएको नारायणगढ–बुटवल सडक विस्तार योजनाका सूचना अधिकारी शिव खनालले जानकारी दिए। गैँडाकोटदेखि दाउन्नेसम्मको पूर्वी खण्डमा ३४ वटा पुल निर्माण गर्नुपर्नेमा अब पाँच वटा पुल मात्र निर्माणको काम बाँकी छ। यस खण्डमा २५ मिटर लम्बाइ सम्मका छोटा २२ वटा पुल र २५ मिटरभन्दा लामा १२ वटा पुल निर्माण गर्नुपर्नेमा छोटा सबै पुल निर्माणको काम सकिएको छ। लामो पुलमा जय श्री र बेल्डियाका दुई वटा पुलमा ढलानको काम बाँकी रहेको सूचना अधिकारी खनालले बताए। यी पुलहरू केही दिनमा ढलानको काम हुनेछन् । ढलान भएका लामा पुल केही सञ्चालनमा आएको र बाँकी रहेका पुलसमेत चाँडै सञ्चालनमा ल्याउने तयारी गरिएको उहाँले जानकारी दिए। दुई सय मिटर...

रुपन्देही २०७२ मा घोषणा भएको रुपन्देहीस्थित मोतीपुर औद्योगिक क्षेत्रमा रहेको आठ सय १३ बिघा जमिनको सीमांकन बल्ल सुरु भएको छ । ०७७ मा शिलान्यास भएको औद्योगिक क्षेत्रको निर्माण सुरु भएर कहिले टुंगिने भन्ने अझै यकिन छैन । औद्योगिक क्षेत्र व्यवस्थापन लिमिटेडका अध्यक्ष बाबुराम पन्तको नेतृत्वमा यसै साताबाट जग्गाको यकिन गर्न सीमांकनको काम सुरु भएको छ । चैतभित्रै सीमांकनको काम सकेर प्रतिवेदन दिने योजना रहेको उनले बताए । ‘मोतीपुर औद्योगिक क्षेत्रसँग रहेको जग्गाको क्षेत्रफल यकिन गरेर चैतभित्रै प्रतिवेदन दिन सकियो भने आगामी आर्थिक वर्ष ०८२/८३ मै बजेट राख्न सजिलो हुन्छ,’ उनले भने, ‘त्यसैले स्थानीयवासी र जनप्रतिनिधिको संलग्नतामा सीमांकनको कामलाई तीव्रता दिइरहेका छौँ ।’ तिलोत्तमा, शुद्धोधन र सियारीसम्मको तिनाउ नदीको पश्चिमतर्फसम्म पर्ने आठ सय १३ बिघा जग्गा १४ असार ०७३ मै औद्योगिक क्षेत्रको स्व...

काठमाडौँ एयर अरेबियाको जहाजले आज दिउँसो १ बजेर ५ मिनेटमा काठमाडौँस्थित त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा अवतरण गर्नै लाग्दा ‘मिस एप्रोच ओभरसुट’ भयो । काठमाडौँ विमानस्थलमा एप्रोच लिएको उक्त जहाजले अवतरण हुनै लाग्दा नरेफाँटमाथिबाट एक्कासी ओभरसुट ग¥यो । हावाको गति नमिलेको ‘विन्ड सियर’ भएर विमानले मिस एप्रोच गरेको विमानस्थलका प्रवक्ता रिञ्जी शेर्पाले बताए ।  “एयर अरेबियाको जहाजले काठमाडौँ विमानस्थलमा फाइनल एप्रोच लिँदा मिस एप्रोच भएको छ”, उनले भने, “दुई तर्फको हावा मिसिएपछि भुमरीजस्तो हुनेलाई विन्ड सियर भनिन्छ । जसका कारण जहाज हल्लिएर मिस एप्रोच भएको थियो ।” त्यसैगरी नयाँ दिल्लीबाट काठमाडौँ आएको एयर इण्डियाको जहाजले आजै सिमरा माथिको आकाशमा होल्ड भइ चार फन्को मारेपछि भर्खरै काठमाडौँमा अवतरण भएको फ्लाइट राडर्डले जनाएको छ । सँगै बैङ्ककबाट आएको थाइ लाइन एयरको जहाज पनि केहीबेरदेख...

बुटवल क्यान महासंघ रूपन्देहीले बुटवलमा आयोजना गर्ने तयारी गरेकोमा बिजनेस टु कस्टमर ( बिटुसी) समिट २०२५ काे सम्पुर्ण तयारी पुरा भएकाे  आयाेजकले जनाएका छन्। आज आईतवार सांझ क्यान महासंघ रुपन्देहीले पत्रकार सम्मेलन गरेर फागुन २६ र २७ गते आयोजना गरिन लागेको बिटुसि सम्मिटकाे सम्पुर्ण तयारी पुरा भएकाे जानकारी दिएकाे हाे। क्यान महासंघ रूपन्देही अध्यक्ष जीवन अधिकारीले  ब्रान्ड लक्षित कार्यक्रमलाई याे प्रदशर्नीमा ध्यान दिइएकाे बताए।  आइटिकाे चासाे राख्नेलाई जतिसक्दो सहभागी गराउने लक्ष्य रहेकाे तर यसमा आर्थिक काराेबारकाे कुनै लक्ष्य नरहेकाे उनलेे बताए।  " यहाँ कुनै आर्थिक काराेवार हुदैन, प्रदर्शनी भन्ने तर अवलोकनकर्तालाई टिकट बेच्ने राम्रो हाेईन्, आफ्नो सामानकाे जानकारी दिन आयोजना गरिएकोले टिकट लिने विषय उचित हुदैन तसर्थ  निःशुुल्क प्रवेशकाे व्यवस्थापन गरिएको छ, ...

(अन्तर्वार्ता) कम्प्युटर एसोसिएसन नेपाल महासंघ (क्यान) रुपन्देहीले आगामी फागुन २६ र २७ गते ‘बिजनेस टु कस्टमर समिट’ बुटवलस्थित सिद्वार्थ कटेजमा आयोजना गर्दैछ। प्रविधि क्षेत्रमा नवीनतम विकासलाई प्रवर्द्धन गर्ने लक्ष्यसहित आयोजना गर्न लागिएको यो समिटमा विद्यार्थी, व्यवसायी, नीति निर्माताहरू, र प्रविधि क्षेत्रका विज्ञहरूको व्यापक सहभागिता रहनेछ। समिटको तयारी अन्तिम चरणमा पुगेको छ। कार्यक्रमको मुख्य उद्देश्य प्रविधि सम्बन्धी नवीनतम प्रवृत्तिहरूको जानकारी दिनु, व्यवसाय तथा ग्राहकहरूलाई प्रविधिमा जोड्नु, र नीति निर्माताहरूसँग आवश्यक छलफल गर्न सहज वातावरण सिर्जना गर्नु हो। यसै विषयमा क्यान रुपन्देहीका अध्यक्ष जीवन अधिकारी सँग गरिएको अन्तर्वार्ताको मुख्य अंश यहाँ प्रस्तुत छ। समिटको तयारी हाल कुन चरणमा छ ? मुख्य तयारीहरू के-के पूरा भइसकेका छन्? हामी अहिले अन्तिम तयारीको चरणमा छौँ। स्टल...

कर्णाली प्रदेशको राजधानी भएयता वीरेनद्रनगरमा रहेको सुर्खेत विमानस्थलको विस्तार र स्तरोन्नतीका लागि बेलाबेला चर्चा हुँदै आएको छ । विमानस्थल विस्तारको चर्चासँगै विवादको कारण काम अघि बढ्न सकेको छैन । जसका कारण विमानस्थल विस्तारको काम स्थगित हुँदै आएको छ । आम निर्वाचनका बेलामा सम्पूर्ण उम्मेदवारहरुले प्रमुख मुद्दा समेत बनाउँदै आएका छन् । विशेषगरी यो बेला राजनीतिक मुद्दा समेत बन्ने गरेको छ । यसरी लामो समयदेखि विवाद र स्थगित हुँदै आएको सुर्खेत विमानस्थलको विस्तार र स्तरोन्नतीको काम पुनःअघि बढ्ने भएको छ । विमानस्थल विस्तारका लागि संघीय सरकारले नीतिगत निर्णय समेत गरेपछि काम अघि बढ्ने भएको हो । विमानस्थल विस्तारको लागि स्रोत सुनिश्चितता गर्न संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयले अर्थ मन्त्रालयलाई पत्राचार गरिसकेको छ । फागुन १५ गते भएको मन्त्रीस्तरीय निर्णय अनुसार विमानस्थल विस्त...

म्याग्दी जिल्लाको रघुगंगा गाउँपालिका भएर बग्ने राहुघाट नदीमा निर्माणाधीन ४८ दशमलव पाँच मेगावाट क्षमताको अपर (माथिल्लो) राहुघाट जलविद्युत आयोजना अन्तिम चरणमा पुगेको छ।  तुँदी पावर प्रवद्र्धक रहेको आयोजनाले बाँध, विद्युत्गृह, सुरुङ, प्रसारण लाइन निर्माणलाई पूर्णता दिनुका साथै विद्युत्गृहमा उपकरण जडानको काम अन्तिम चरणमा पुगेको हो। सन् २०२५ को जुलाईभित्र विद्युत् उत्पादन गर्ने लक्ष्यसहित धमाधम काम भइरहेको आयोजनाका आवासीय इन्जिनियर नरोत्तम कार्कीले जानकारी दिए। ‘हालसम्म सिभिलतर्फ ९५, हाइड्रोमेकानिकल ८० र इलेक्ट्रोमेकानिकलको ७० प्रतिशत प्रगति भएको छ,’ उनले भने, ‘विद्युत्गृहमा ‘कन्ट्रोल रुम’ र पानी नदीमा मिसाउने (टेलरेस) बाहेक भौतिक संरचनाको निर्माण सकिएको छ।’ तुदीँ पावरका हाइड्रो मेकानिकल इन्जिनियर घनश्याम भट्टराईले विद्युत्गृहभित्र टवाइन, जेनेरेटरका उपकरण जडानको काम तीव्रताका साथ ...

काठमाडौँ राष्ट्रिय आविष्कार केन्द्रले विभिन्न सरकारी अस्पतालमा बिग्रिएर लामो समयदेखि थन्किएका ४ सय ८४ उपकरण मर्मत गरेको छ । करिब २४ करोड ३० लाख मूल्य पर्ने ती उपकरण मर्मतपछि प्रयोग हुन थालेका छन् ।  केन्द्रले न्यूनतम खर्चमा ३६ भेन्टिलेटर, २३ डायलासिस मेसिन, ७ एनेस्थेसिया मेसिन, १० भिडियो एक्सरे १० र ८ अटो क्लेभ मेसिन मर्मत गरेको छ । ब्लडप्रेसर मनिटर १८, ईसीजी मेसिन ३० र पेसेन्ट मनिटर ५५ वटा पनि मर्मतपछि सञ्चालनमा आएका छन् । डेन्टल तथा सर्जिकल सामान रगतको प्लाज्मा छुट्याउने ल्याबका सामान, आईसीयू/सीसीयूका सामान पनि मर्मत गरिएको छ । वटी लाइट/टेबल, इन्फ्युजन पम्प, आईसीयू/पेसेन्ट बेड, माइक्रोस्कप, सिरिन्ज पम्प, इन्फ्युजन पम्प, मुटुलाई सामान्य लयमा ल्याउन प्रयोग गरिने डिफिब्रिलेटरलगायत मेसिन पनि केन्द्रले मर्मत गरिदिएको छ । आविष्कार केन्द्रले काठमाडौंस्थित सहिद गंगालाल राष्ट्र...